Het pronkstuk is de preekstoel in renaissancestijl uit 1604

Het pronkstuk van de Hervormde kerk in Ballum is de meer dan vierhonderd jaar oude preekstoel deze heeft de status van rijksmonument en is in 1604 gemaakt door de schrijnwerker en beeldhouwer Claes Jelles voor de Grote kerk in Harlingen. Het is een van de oudste preekstoelen in Nederland waarvan de maker en het bouwjaar bekend zijn. Het bouwjaar is terug te vinden in het deurpaneel. De preekstoel is na de afbraak van de Grote Kerk in Harlingen in 1771 terechtgekomen op Ameland, nadat de Amelander substituut-baljuw Wetzens hem voor 33 gulden kocht. Hierna kwam deze terecht in een kerkje op de slotplaats van de heersende familie van Ameland, de Cammingha’s. Nadat het kerkje in verval raakte, verhuisde de preekstoel naar de huidige Hervormde kerk in Ballum.

De toren

De toren voor de kerk is geen kerktoren. Hij is in 1755 gebouwd ter vervanging van een houten luidtoren en diende als baken voor de scheepvaart en voor het ophangen van een luidklok. In 1870 is de toren 2,5 meter verhoogd. Op de steen boven de deur aan de westkant was vroeger het wapen van de Friese Nassau’s afgebeeld. In de Franse tijd is dit wapen er afgeslagen.