Al wandelend door Enschede het verleden leren kennen?
Op meerdere plekken in de binnenstad staan “levende monumenten” die gekleed zijn in historische kleding. Zij vertellen in een kort verhaal bijzonderheden over de plek waar zij staan. De verhalen zijn een greep uit de 43 verhalen van de Canon van Enschede.
Voor de jeugd is er een puzzel die digitaal opgelost kan worden. Deze is te vinden op de website van de SHSEL ( www.shsel.nl ) of via de volgende link:
https://www.shsel.nl/monumentendagpuzzel/
Onderstaand kaartje wijst u de weg. Of volg de volgende link:
https://maps.app.goo.gl/fWxMPeSXA6rEcxhs9?g_st=im
Alle reden dus om aan de wandel te gaan langs een of meer van de volgende locaties.
Hier nog een overzicht van de negen verhalen:
Langestraat met Blijdensteinhuis. Tot 1914 was het pand voor het toenemende verkeer en in het bijzonder voor de tram, een sta in de weg en werd het op verzoek van de gemeente een kwartslag gedraaid. De villa is door een bombardement in WO II verwoest.
Fabrieksschool Noorderhagen. In 1866 werd de Fabrieksschool opgericht. Hier kregen 362 fabriekskinderen onder de 14 jaar verplicht enige opleiding. De kinderen moesten vóór of na de normale werktijden in de fabrieken naar school. De Fabrieksschool werd pas in 1974 opgeheven. Het gebouw aan de Noorderhagen (1872) is nu een rijksmonument.
IJssalon Ciao Gelato aan Marktstraat. Voorheen Talamini. Aan de zijkant van dit pand (Walstraat) is nog een poortje, welke het enige restant is van de oude stadspoort.
Kerk op de Grote markt. De oorspronkelijke kerk dateert uit de Middeleeuwen, maar onderging in de 19de eeuw grondige wijzigingen. De noordmuur, het oudste gedeelte, dateert van omstreeks 1200 en is opgetrokken uit Bentheimer zandsteen, net als alle muren en vloeren. De onderste vier geledingen van de toren dateren uit de 13de eeuw. In 1480 is de kerk uitgebreid in zuidelijke en oostelijke richting. Door de stadsbrand in Mei 1862 werd de kerk grotendeels verwoest maar gelukkig is ze hersteld. Daarbij werden er nieuwe gebrandschilderde ramen in geplaatst gemaakt door Herman Veldhuis.
Veldpoort. In de Marktstraat zijn in het wegdek de stenen zodanig gelegd dat je kunt zien waar vroeger de Veldpoort heeft gestaan.
’t Striekiezer. De Heurne heette vroeger de Oldenzaalsestraat en dat was een winkelstraat. Het pand op de hoek Noorderhagen / de Heurne noemt men “’t Striekiezer”. Vele jaren zat hier een speelgoedzaak van v. Ulzen. Tegenwoordig zit er een Brasserie. Op de splitsing van de Noorderhagen en de Heurne stond in de 15e eeuw verdedigingswerk, een zogenaamd bolwerk (de Duivelskeuken).
“Het huis met de hoge stoep”. Gerrit Jan van Heek (1837-1915), de oudste firmant van de textielonderneming Van Heek & Co, woonde meer dan 60 jaar op de Oude Markt in deze stadsvilla. Dit pand, op nr. 26 pal achter de Grote Kerk, was het stamhuis van de familie Van Heek . Gerrit Jan werd er geboren, bracht er de eerste 24 jaar van zijn leven door, keerde er na een onderbreking van 14 jaar terug en sleet er de laatste 40 jaar van zijn leven. Uiteindelijk stierf hij in dit huis op 28 december 1915. In 1867 richtte Gerrit Jan, samen met zijn zoons Jan Herman, Gerrit Jan en Arnold Helmig, de firma G.J. van Heek op, die kortweg bekend stond als “Rigtersbleek” en gelegen was aan de Goolkatenweg.
Hoek Langestraat / Van Loenshof. In augustus 1933 werd het huidige stadhuis op deze locatie geopend. Het is een ontwerp van dhr. Friedhoff die zich liet inspireren door het stadhuis van Stockholm. Naast het oude stadhuis stond links het politiebureau. Voor het stadhuis ligt het kunstwerk ’t Ei van Ko, vernoemd naar voormalig burgemeester van Enschede Ko Wierenga.
Villa Sig Menko aan de Tromplaan. (links buiten de kaart) In de oorlogsjaren was dit het hoofdkwartier van de Sicherheits Dienst. Heel wat Enschedeërs zijn hier hardhandig verhoord om zo een bekentenis los te krijgen of om informatie te verkrijgen, bijvoorbeeld over plaatsen waar onderduikers zich verstopt hadden.
