Monument

Smederij en het ambacht van smid (in ’t Goy)

Adres

Groenedijkje 8, 't Goy

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Het beroep of ambacht van smid is al zeer oud, want sinds de tijd dat de mens metaal is gaan gebruiken, wordt er al gesmeed. In de Oudheid hing er een waas van geheimzinnigheid om de smid die met vuur en vonkenspattend ijzer in de weer was. In sprookjes en legenden worden vaak dwergen als vakkundige smeden afgeschilderd.

De dorpssmid was onmisbaar voor de boeren, want hij maakte voor hen al het benodigde gereedschap zoals ploegen, schoppen, harken en schoffels. De dorpssmid én de wagenmaker in het dorp waren vaak tot elkaar veroordeeld. De wagenmaker kon niet zonder de smid én de smid niet zonder de wagenmaker. Waar de een heel handig was met hout ( bijv. het maken van een wagenwiel ) kon de ander goed omgaan met vuur en ijzer. ( bijv. om de hoepel om het wagenwiel op de juiste wijze aan te brengen  ). Niet te strak, niet te los. Echt vakwerk.

Voor andere ambachtslieden was de smid ook onmisbaar want voor hun beroep maakte hij ook het benodigde gereedschap zoals voor de kuiper, schoenmaker en timmerman. En natuurlijk was de smid onmisbaar voor het leger. Hij maakte wapens zoals zwaarden, strijdbijlen, speren enz. en wapenuitrustingen zoals harnassen. Vaak hadden militaire leiders smeden in dienst voor het vervaardigen van oorlogsmachines zoals katapulten, belegeringstorens en stormrammen.

Tegenwoordig is de ‘algemene’ smid vrijwel verdwenen en is zijn taak overgenomen door machinefabrieken die met grote productiesnelheid de metalen voorwerpen maken die voor het dagelijkse leven nodig zijn. Alleen het oude beroep van hoefsmid is nog steeds vrijwel onveranderd gebleven. Ook is er nog vraag naar producten van de edelsmid voor juwelierswerk. Er is ook nog werk voor kunstenaars die de smeedkunst voor ornamenteel werk uitoefenen en voor restauratieprojecten aan historische gebouwen.

De kennis van de vroegere smeden is nog bewaard gebleven in veel handboeken en in onze gemeente bijvoorbeeld ook bij hobbysmid Harry Kuiper uit ‘t Goy, die speciaal voor deze dagen de deuren van de oude smederij van zijn vader wil openen en geïnteresseerde bezoekers wil vertellen over het oude ambacht van de smeedkunst en de geschiedenis van zijn smederij, waarin nog steeds een (verplaatste) smidsvuur te vinden is.

Deel dit monument

Adres

Groenedijkje 8, 't Goy

Achtergrondinformatie

Type monument:
Industrieel erfgoed
bekijk alle monumenten in
't Goy