De Berkelruïne of Berkelpoort, ‘de laatste middeleeuwse waterpoort van Nederland’, is het letterlijke sluitstuk van de grote stadsuitbreiding van Zutphen van rond 1350. De rivier kon met valhekken worden afgesloten. Men kon vijanden bestoken vanaf de brug met pek en stenen. De poort speelt in de historie van de Zutphense monumentenzorg ook een interessante rol. Zo restaureerde de beroemde architect Pierre Cuypers de poort als romantische ruïne. Bij een latere restauratie in 1951 is de poort aangetast en in 2001, bij de laatste renovatie, is echter weer uitgegaan van de bouwhistorie van de poort. De Berkelruïne is op eigen gelegenheid en op eigen risico te betreden.
