Monument

Kasteel Oud Wulven

Adres

Oud Wulfseweg 12, Houten

Achtergrondinformatie uitklap icoon

Ongeveer ten zuiden van het huidige Jeannette-oord aan de Oudwulfseweg stond het kasteeltje Oud Wulven, hoogst waarschijnlijk op dezelfde plek waar in vroeger tijden het stamslot van de Van Wulvens heeft gestaan. Hun stamslot is waarschijnlijk nooit meer geweest dan een mottekasteel. Tijdens de sloop van het latere kasteeltje vond men in de heuvel nog een fundament van een bakstenen toren van grote kloostermoppen, en daaronder een brandlaag, wat wijst op een houten gebouw dat daaraan moet zijn voorafge-gaan. De hoofdtak van de familie Van Wulven bewoonde sinds het einde van de 13de eeuw een nieuw kasteel, Wulven. In 1634 kocht heer Johan van Toll de ambachtsheerlijkheid Oud Wulven en liet er een buitenplaats aanleggen. Blijkens de inscriptie in de deuromlijsting die eens de hoofdtoegang tot Oud Wulven sierde, werd het kasteeltje in 1635 gebouwd.
Het kasteeltje, door de auteur van de Tegenwoordige Staat omschreven als “(….) een fraai Gebouw, met een Koepeltorentjen er neven, dat op een met groen bewasschen Bergjen staat” – kunnen we zien als een 17de eeuwse versie van een (vroeg-) middeleeuws kasteeltype. We vinden het afgebeeld op een schilderij uit 1640, dat vermoedelijk werd vervaardigd naar aanleiding van de voltooiing van de buitenplaats. Het was gebouwd op een motte met daarin de kelderverdieping en de dienstingang en was qua hoofdvorm en plattegrond in feite een woontoren, bestaande uit twee bouwlagen en een zolderverdieping onder een schilddak. Een stenen trap voerde naar de hoofdingang die werd geaccentueerd door een monumentale deuromlijsting in Renaissance-stijl, bekroond door een wapensteen. (de wapensteen, die bewaard is gebleven en zich thans met de oude deuromlijsting in de westgevel van het gemeentehuis van Houten bevindt, draagt echter niet het wapen van Johan van Toll, maar van Johan Rotté, die Oud Wulven in 1658 kocht). Een achthoekige traptoren, bekroond door een doorzalende uivormige “torenhelm” en windvaan, leidde naar de verdieping.
De bij de kasteeltje behorende boerderij is afgebeeld als een zeer monumentale hofstede met klokgevels. Achter de boerderij had Van Toll een vijver laten aanleggen waaruit een grote houten duiventoren oprees. De tuinaanleg beperkte zich in eerste instantie tot een paar zogenaamde broderie-tuinen en bossages als erfafscheiding, maar werd later, waarschijnlijk aan het begin van de 18de eeuw naar het voorbeeld van Heemstede, uitgebreid met een oprijlaan die uitkwam op de Utrechtseweg, waar een poortwachterswoning werd gebouwd.
In de loop van de 19de eeuw onderging het kasteeltje een ingrijpende verandering, nadat de functie als zomerverblijf door de inmiddels tot herenhuis verbouwde hofstede was overgenomen. De verdieping en de zolder werden afgebroken evenals de torenkoepel; ervoor in de plaats kwam een zadeldak en de zolder werd ingericht als duivenhok.
In 1939 bleek het kasteeltje zo vervallen dat er een restauratieplan werd opgesteld door de architect C.W. Rooijaards. Het uitbreken van de Tweede Wereldoorlog vertraagde echter de uitvoering van het plan en in de nacht van 29 op 30 maart 1947 stortte het huis tenslotte grotendeels in. De restauratiekosten waren als gevolg hiervan dermate hoog geworden dat in 1957 werd besloten tot sloop van de restanten.
.

Wist je dat?

Uitleg door gids om 11.00 , 13.00 en 15.00 uur

Deel dit monument

Adres

Oud Wulfseweg 12, Houten

Achtergrondinformatie

Type monument:
Kasteel of buitenplaats
Bouwperiode:
13e eeuw
bekijk alle monumenten in
Houten