Kerschoten, wederopbouwwijk met duurzame ambitie
Kerschoten is in 2013 door het rijk aangewezen als een wederopbouwwijk van nationaal belang vanwege de unieke combinatie van groenstructuur, stedenbouwkundige opzet en architectonische samenhang en kwaliteit. De wijk is ook geselecteerd om als eerste in Apeldoorn energieneutraal te worden. Een schoolvoorbeeld van verduurzaming met behoud van cultuurhistorische kwaliteit op wijkniveau.
Kerschoten strekt zich uit van De Parken tot de Edisonlaan en van landgoed De Veenkamp tot sportpark Kerschoten. Vooral het deel rond het Koningspark is van grote cultuurhistorische waarde. Het bijzondere zit vooral in het centrale, gelobde park, boeiend door zijn aanplant en vijvers. Het park wordt omzoomd door een verkeersluwe slingerweg met lage rijtjeswoningen die met hun voorgevels het park zijn gezicht geven. De kwaliteit zit ook in de verscheidenheid aan woningen en bewoners. Grote en kleine woningen, laag en gestapeld, van sociale huur tot particuliere sector en koopwoningen, en ook nog een zogenoemde vrijgezellenflat. Aan de overkant van de Koninginnelaan ligt het gebied De Veenkamp met woningen voor ouderen, waar op de plek van het oorspronkelijke gebouw momenteel nieuwe woonvoorzieningen voor ouderen in aanbouw zijn. Tussen het Koningspark en De Veenkamp ligt een winkelcentrum, ook zijn er scholen en kerken. Kerschoten is daarmee een goed voorbeeld van de ‘wijkgedachte’ die destijds in zwang was.
Het samenhangende ontwerp was mogelijk doordat de gemeente een groot, bijna onbebouwd gebied van het Koninklijk Huis kon kopen. De drie woningbouwcorporaties kozen voor architect David Zuiderhoek als ontwerper van zowel het stedenbouwkundige plan als van een groot deel van de woningen. Kerschoten kon eind jaren ’50, begin jaren ’60 nog gebouwd worden in de baksteenarchitectuur; kort daarna spoelde de massale industriële bouw over ons land.
Kenmerkend voor die tijd was de aandacht voor kunst in de openbare ruimte en in openbare gebouwen. Tijdens de rondleiding zijn drie kunstwerken te bezichtigen: een reliëf van Berend Hendriks op de muur van de voormalige Sondorpschool (Nobelstraat); een muurschildering van Harry Meek, van de sloop gered uit het oorspronkelijke gebouw van De Veenkamp en onlangs herplaatst in de nieuwbouw; en een sculptuur – eveneens van Harry Meek – met de titel Verbondenheid. De kunstwerken van Harry Meek zijn beide te bewonderen aan de Gemzenstraat.
Kerschoten Energieneutraal toont de ambitie om naast een ‘geliefde woonwijk van 60 jaar oud te zijn’, voorop te lopen in de energietransitie. De energieconsumptie is er sterk teruggebracht door na-isolatie van de laagbouw tot label A-B en van appartementen tot A+ en door het plaatsen van zonnepanelen. Momenteel laat de gemeente, samen met woningcorporaties, de rioolzuiveringsinstallatie, het waterschap en bewoners, onderzoeken of een collectief warmtenet een alternatief kan bieden voor gas.
