Bruine Vloot Sas van Gent op Open Monumentendag in de kijker

Op zaterdag 9 september vindt de 37ste editie van de Open Monumentendag plaats. Het thema dit jaar is ‘Levend erfgoed’,

waarmee het publiek in aanraking wordt gebracht met immaterieel erfgoed.

Het is dit jaar twintig jaar geleden dat het Unesco Verdrag voor de Bescherming van het Immaterieel Cultureel Erfgoed is gesloten. Dit is de aanleiding om de koppeling te maken tussen Open Monumentendag en immaterieel erfgoed. Vaak is immaterieel erfgoed, of ‘levend erfgoed’, verbonden aan monumenten. De Heemkundige Kring van Sas van Gent doet hier ook aan mee.

 Bruine Vloot

Op 9 september besteedt de Sasse Heemkundige Kring van 11.00 tot 16.00 uur ruim aandacht aan het maritieme verleden. Bij levend erfgoed denken ze in Sas dit jaar niet direct aan stenen monumenten, maar aan de vele monumenten die in de loop der jaren over het water van Sas van Gent zijn gepasseerd. De schepen van de historische vereniging ‘De Oude Sluys’ (in de volksmond ook wel Bruine Vloot genoemd), worden tijdens deze dag extra in het zonnetje gezet. Het woord Bruine Vloot is afkomstig van de kleur van de zeilen. Vroeger hadden de meeste traditionele zeilschepen bruine zeilen. Om de katoenen zeilen te beschermen tegen wind, water, zon en rotten werden ze vroeger geconserveerd met cachou. Dat is een kleurstof die komt uit de bast van een tropische boom. Dit zogenaamde tanen gebeurde in een taanketel. Daarmee kleurden de zeilmakers de zeilen van wit naar bruin. Het grootste deel van de Bruine Vloot zijn platbodems die daardoor gevoelig zijn voor sterke winden. Zij werden gebruikt op de Waddenzee, de toenmalige Zuiderzee en in de Zeeuwse stromen.

Mooie verhalen en een wandeling

De schepen van de historische vereniging ‘De Oude Sluys’ liggen afgemeerd aan de oude zuidingang van het tweede kanaal.

Achter de Camperplaats ‘t eiland. De eigenaars vertellen tijdens de Open Monumentendag vele wetenswaardigheden over hun schepen en sommige vaartuigen kunnen zelfs bezocht worden. Bij mooi weer kan er misschien zelfs een tochtje over het Kanaal gemaakt worden. De informatieborden vertellen veel over het wel en wee van de schepen vanaf hun te waterlating tot heden.

Na het bezoek aan de schepen kan onder begeleiding een korte wandeling worden gemaakt langs en over de nabij gelegen sluis uit het voormalige tweede kanaal. Deze sluis, gebouwd tussen 1882 en 1885, is volledig opgetrokken uit grote blokken arduin. Het derde kanaal werd gebouwd tussen 1902 en 1910 en uitgerust met een nog grotere sluis. De kanaalverbreding van 1968 maakt het eerste, het tweede en het derde kanaal overbodig. De grootste gedeeltes zijn gedempt. Het derde kanaal met zijn sluis en brug viel totaal in de laatste kanaalverbreding. De wandeling loopt ook langs het vlakbij gelegen ophaalbruggetje, dat gelegen is tussen de Oost- en Westkade. Dit bruggetje ligt op deze plaats sinds 2004.

Breng na de wandeling een bezoek aan café de Rijnvaart waar de expositie ‘De Rijnvaart van begin tot nu’ bezocht kan worden. Op de Prinsenkade is op een geringe afstand van de museumhaven ruime parkeergelegenheid.