Al in 1094 stond er een eenvoudige kapel in Bergen, die kort daarna moet zijn vervangen door een eerste stenen kerkje. In de 14de en 15de eeuw verrees een grote dorpskerk in gotische stijl met een hoge toren en een rijk interieur. Dit mede dankzij de bedevaartgangers, die toestroomden nadat zich in hier 1422 een Heilig Bloedwonder had afgespeeld. Maar kort na het Beleg van Alkmaar, op 21 februari 1574, werd het gebouw door brand verwoest (vermoedelijk met opzet door de Geuzen)  en gereduceerd tot een ruïne. Alleen het koor werd hersteld en in gebruik genomen door de protestantse gemeente. In een volgende oorlog, de invasie en de Slag bij Bergen van 1799, werd het gebouw opnieuw beschadigd. Uiteindelijk bleef het samen met de ruïne bestaan en werd zo het beeldmerk van Bergen als dorp van kunstenaars en vakantieoord voor velen. Een grondige restauratie door architect C.W. Royaards in de jaren 1950 gaf het gebouw zijn huidige uiterlijk